Türkiye-İtalya İlişkilerinde Tarih, Ticaret ve Bilim Diplomasisi İstanbul’da Buluştu

TÜBA Konsey Üyesi Prof. Dr. İsmail Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker adına İstanbul’da Palazzo di Venezia’da düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” başlıklı etkinliğe katıldı. Programın açılışında İtalya’nın Türkiye Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu protokol konuşmaları yaptı.

Tarihsel Derinlik Vurgusu

Koyuncu, iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca güncel diplomatik temaslar ve ticari anlaşmalarla sınırlı olmadığını belirtti. Konuşmasında, Osmanlı dönemi kapitülasyonlarından 19. yüzyıl ticari ve finansal bağlarına, 20. yüzyılın siyasi ve ekonomik dönüşümlerinden günümüz iş birliklerine uzanan tarihsel gelişim çizgisine dikkat çekti. 1963’te Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında imzalanan Ankara Anlaşması’nı ilişkilerin önemli dönüm noktalarından biri olarak niteledi.

Bilimsel İş Birliği ve Ortak Projeler

Koyuncu, iki ülkenin bugün sanayi, enerji, ulaştırma, savunma sanayi, teknoloji, turizm, bilimsel araştırma ve inovasyon gibi birçok alanda birlikte çalıştığını ifade etti. TÜBA tarafından yayımlanan “İtalyan Büyükelçilerinin Raporları (1512–1789)” adlı eserin Osmanlı-İtalyan ilişkilerinin siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarını aydınlattığını belirtti. Ayrıca Roma’da katıldığı Avrupa Birliği destekli Water4All projesine ve İtalyan ortaklarla sunulan yeni proje önerilerine değindi. TÜBA’nın İtalya’daki Accademia Nazionale dei Lincei ile ilişkilerine ve iki ülkenin bilim akademileri arasında imzalanan mutabakat muhtırasına da yer verdi.

Bilim Diplomasisi ve 2027 Dünya Bilim Forumu

Koyuncu, bilim diplomasisinin ülkeler arası ilişkileri güçlendiren temel araçlardan biri olduğunu vurguladı. İklim değişikliği, su kaynaklarının korunması, enerji güvenliği, dijital dönüşüm ve yapay zekâ gibi küresel sorunlara karşı uluslararası bilimsel iş birliklerinin belirleyici olacağını söyledi. Bu çerçevede, TÜBA ev sahipliğinde 19-20 Mart 2027’de İstanbul’da düzenlenecek Dünya Bilim Forumu’nu (WSF) andı.

Oturumlarda Ele Alınan Konular

Açılış konuşmalarının ardından Gaetano Sabatini modern dönemde ticarette Osmanlı kapitülasyonlarını, Giampaolo Conte 19. yüzyılın ikinci yarısındaki İtalya-Osmanlı ticari ve finansal ilişkilerini ele aldı. Ebru Boyar, geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesini anlattı. Alessandro Albanese Ginammi İtalya-Türkiye ticari ilişkilerini ve 1963 Ortaklık Anlaşması’nı değerlendirdi. Lelio Lapadre ise Avrupa Birliği’nin dış ilişkileri bağlamında iki ülke ticaretinin mevcut durumunu ve geleceğini paylaştı. Programın kapanış konuşmasını Gaetano Sabatini yaptı.