ABD-İran arasındaki jeopolitik gerilimlerin yeniden tırmanması küresel piyasalarda satış baskısı yaratırken, petrol fiyatlarındaki sert yükselişler enflasyon endişelerini artırdı.
Yeni haftaya ABD ile İran arasındaki jeopolitik gerilimlerin yeniden tırmanmasıyla başlayan küresel piyasalarda satış baskısı gözleniyor. Geçen hafta ABD ile İran arasındaki görüşmelerin olumlu ilerlemesi ve Hürmüz Boğazı’nın ticarete açık kalacağı beklentisiyle rekor seviyelere ulaşan piyasalarda tansiyon yeniden yükseldi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin Hürmüz Boğazı’nın ateşkes süresince açık olacağını belirtmesinin ardından ABD Başkanı Donald Trump, deniz ablukasının devam edeceğini duyurdu. Bu gelişmeler üzerine İran Silahlı Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı kontrolünün eski haline döndüğünü açıkladı.
Hafta sonunda ABD donanmasının, ablukayı aşmaya çalışan bir İran kargo gemisine müdahalede bulunduğu bildirildi. Bu olayların ardından petrol fiyatlarında sert yükselişler yaşanırken, ABD ve Avrupa endeks vadeli kontratları negatif bir seyir izlemeye başladı.
Hürmüz Boğazı’na ilişkin risklerin artması, piyasalarda sert dalgalanmaların yaşanabileceği endişelerini beraberinde getiriyor. ABD-İran arasındaki 15 günlük ateşkesin sonuna yaklaşılırken, İran’ın ikinci tur görüşmelere katılmayı reddettiğine dair haberler de yatırımcıların temkinli davranmasına neden oluyor.
ABD donanmasının müdahalesi enerji arzına ilişkin endişeleri tetikleyerek Brent petrolün varil fiyatını yüzde 3,6 artışla 91,4 dolara çıkardı. Petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyonist baskıları artıracağı beklentisiyle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,26’ya yükseldi. Güvenli liman olarak görülen dolara olan talep artarken, dolar endeksi yüzde 0,2 yükselişle 98,3 seviyesine çıktı. Altın fiyatları ise dolara olan talebin artması ve enflasyon endişeleriyle yüzde 0,9 azalarak 4.790 dolardan işlem görüyor.
ABD’de endeks vadeli kontratlar güne düşüşle başlarken, Avrupa borsaları da haftaya negatif bir başlangıç yaptı. Cuma günü yükselişle kapatan New York borsası, Netflix’in gelir ve karının beklentileri aşmasına rağmen gelecek çeyrek beklentilerinin zayıf kalmasıyla şirketin hisselerinde düşüş yaşandı. Petrol fiyatlarındaki geri çekilme enerji hisselerini olumsuz etkilerken, turizm sektörü hisselerinde toparlanma görüldü.
Avrupa borsaları da Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasıyla azalan risk algısıyla cuma gününü pozitif tamamlamıştı. Almanya Merkez Bankası Başkanı Joachim Nagel, Orta Doğu çatışmalarının petrol fiyatlarını artırarak Alman ekonomisi üzerinde baskı oluşturacağını ancak resesyon beklemediğini belirtti. Analistler, Hürmüz Boğazı risklerinin devam etmesi halinde petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükselişin resesyon endişelerini artırabileceği uyarısında bulundu.
Asya borsaları ise teknoloji hisselerindeki yükselişlerin ABD-İran gerilimini dengelemesiyle haftaya pozitif başladı. Çin’in kredi faiz oranlarını sabit tutma kararı, temkinli bir politika izlendiğini gösterdi. Yüksek enerji fiyatları, petrol ithalatçısı ülkelerde kazançları sınırlarken enflasyon endişelerini yeniden artırdı.
Yurt içinde Borsa İstanbul BIST 100 endeksi cuma günü yüzde 2,72 değer kazanarak 14.587,93 puandan tüm zamanların en yüksek günlük ve haftalık kapanışını gerçekleştirdi. Dolar/TL 44,8720’den işlem görürken, Standard & Poor’s Türkiye’nin kredi notunu ve görünümünü teyit etti. Bu hafta yurt içinde gözler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) faiz kararına çevrilecek. Ekonomistlerin büyük çoğunluğu politika faizinin yüzde 37 seviyesinde sabit tutulmasını bekliyor.
Yorum Yap